Kalkulator drewna i więźby dachowej

Jak policzyć drewno i więźbę dachową

Kalkulator drewna zamienia wymiary belek, desek i krokwi na metry sześcienne, masę i koszt. Wystarczą trzy liczby: przekrój (szerokość i wysokość w milimetrach), długość sztuki w metrach i liczba sztuk. Drugi tryb przybliża więźbę dwuspadowego dachu: długość i liczbę krokwi, mb łat i kontrłat, objętość oraz cenę. To szacunek do zamówienia i porównania ofert, bo przekroje i rozstawy dobiera konstruktor.

Kalkulator drewna: jak policzyć m³ belek, desek i krokwi

Objętość jednej sztuki to szerokość razy wysokość razy długość, wszystko w metrach. Milimetry dzielisz przez 1000, centymetry przez 100. Wynik mnożysz przez liczbę sztuk i dostajesz metry sześcienne, czyli tak zwane kubiki, w których tartaki wystawiają ceny.

Przykład z poradnika tartaku Stożek: krokwie 8 x 16 cm, długość 6 m, 12 sztuk. Jedna sztuka ma 0,08 × 0,16 × 6 = 0,0768 m³, a komplet 0,922 m³. W kalkulatorze wpisujesz 80 i 160 mm, 6 m oraz 12 sztuk i dostajesz ten sam wynik, od razu z masą i kosztem.

Drewno okrągłe liczy się inaczej, bo kłody mierzy się średnicą w środku długości, a leśnicy podają miąższość ze wzoru na walec. Tutaj mowa o tarcicy, czyli o elementach o przekroju prostokątnym: belkach, kantówkach, krokwiach, łatach i deskach.

W praktyce ważniejsza od samego wzoru jest różnica między wymiarem nominalnym a rzeczywistym. Drewno heblowane ma wymiary mniejsze od nominalnych, więc kantówka „80 x 160” bywa o kilka milimetrów węższa. Jeśli kupujesz materiał heblowany, wpisz wymiary rzeczywiste z karty produktu.

Objętość belki i ile sztuk w 1 m³

Odwrotne pytanie zadaje się równie często: ile sztuk zmieści się w kubiku. Dzielisz 1 m³ przez objętość jednej sztuki. Poniższa tabela pokazuje typowe przekroje przy długości 4 m. Kolumna „mb w 1 m³” to metry bieżące, których potrzebujesz, jeśli kupujesz na metry.

Kolumna zastosowań pochodzi z poradników branżowych (najczęstsze przekroje krokwi to 7 x 14 i 8 x 16 cm, łaty mają zwykle 4 x 6 cm, kontrłaty 2,5 x 5 cm). To opis zwyczaju, nie zalecenie do twojego domu. Sztuk w kubiku nie zaokrąglaj w górę, jeśli zamawiasz pojedyncze elementy: 19,5 sztuki to 19 pełnych sztuk i jedna połówka.

Ile waży m³ drewna: gatunek i wilgotność

Masa kubika zależy od gatunku i od wody w drewnie. Według materiałów Politechniki Poznańskiej, które potwierdza portal woodres.pl, świerk ma około 470 kg/m³, sosna 550, modrzew 690, a dąb według tabel około 710. Dla klasy C24 norma PN-EN 338 podaje wartość średnią 420 kg/m³ i jest to dolna granica dla klasy, nie typowa masa konkretnej partii. Źródła zwykle nie podają, przy jakiej wilgotności zmierzono te liczby. Kalkulator przyjmuje 12% jako założenie redakcji.

Woda ma ogromne znaczenie. Drewno świeże z tartaku ma według serwisu kb.pl od 40 do 60% wilgotności. Kalkulator przelicza masę wzorem ρ12 × (1 + u) / 1,12, gdzie u to wilgotność. To uproszczenie bez poprawki na skurcz, ale daje właściwy rząd wielkości.

Przykład: komplet 10 krokwi 80 x 160 mm po 4 m (0,512 m³) ze świerku przy 12% waży około 241 kg, a przy 50% około 322 kg. Pojedyncza krokiew to 24 do 32 kg, czyli ciężar, który dwie osoby podniosą bez dźwigu, ale nie bez wysiłku.

Uwaga na metry przestrzenne. Drewno ułożone w stos, na przykład kominkowe, ma puste przestrzenie. Według ulotki Lasów Państwowych 1 mp to zwykle 0,65 mp drewna i 0,35 pustych przestrzeni. Kalkulator liczy metry sześcienne litego drewna, więc nie nadaje się do przeliczania stosów.

Ile kosztuje m³ drewna konstrukcyjnego w 2026 roku

Ceny tarcicy różnią się mocniej niż ceny większości materiałów, bo zależą od gatunku, klasy, suszenia, strugania i impregnacji. Kalkulator korzysta z cennika tartaków opublikowanego przez kb.pl w wersji z 7.01.2026. To ceny netto, więc do zakupu doliczasz VAT. Kalkulator przyjmuje 23% jako założenie redakcji i pokazuje oba warianty.

Inne poradniki podają niższe liczby: serwis cenauslug.pl w wersji z 08.2026 szacuje drewno C24 suszone komorowo i strugane na 1300 do 1600 zł/m³, a Muratordom podaje szeroki przedział od 1100 do 2200 zł/m³. Rozbieżność wynika z tego, co jest w cenie (transport, suszenie, struganie), z regionu i z tego, czy kwota jest netto, czy brutto. Dlatego kalkulator ma pole na twoją cenę: wpisz ofertę z tartaku, a lista cen przestaje być potrzebna.

Cena metra bieżącego to objętość 1 mb razy cena kubika. Krokiew 80 x 160 mm ma 0,0128 m³ na mb, więc przy 2275 zł/m³ (środek przedziału dla surowego świerku) to 29,12 zł netto za mb. Komplet 10 sztuk po 4 m (0,512 m³) kosztuje wtedy około 1165 zł netto, czyli około 1433 zł brutto. Robocizna cieśli to osobna pozycja: cenauslug.pl podaje 80 do 120 zł za m² dachu.

Kalkulator więźby dachowej: długość krokwi i liczba sztuk

Tryb „Krokwie i łaty” liczy dach dwuspadowy, symetryczny, bez facjat, koszy i naroży. Długość krokwi to poziomy bieg od osi kalenicy do końca okapu, czyli połowa szerokości budynku plus okap, podzielony przez cosinus kąta nachylenia. Kalkulator pomija zacięcia i wręby, więc to długość geometryczna, od której tartak lub cieśla doda zapas na cięcie.

Liczbę krokwi na jednej połaci wyznacza długość dachu podzielona przez rozstaw, zaokrąglona w górę, plus jedna krokiew końcowa. Dla dwóch połaci mnożysz przez dwa. Ten sam sposób stosuje kalkulator serwisu KalkulatorXXL: dla domu 8 x 10 m, kąta 35° i okapu 40 cm wychodzi 5,37 m krokwi i 26 sztuk.

Przykład z domyślnych danych kalkulatora: dom 7,5 x 10 m, kąt 30°, okap 50 cm, rozstaw 80 cm. Połowa szerokości z okapem to 4,25 m, dzielone przez cos 30° daje krokiew 4,91 m. Na jednej połaci jest 10 / 0,8 = 12,5, czyli 13 plus jedna krokiew, razem 14, na całym dachu 28 sztuk. Przy przekroju 80 x 160 mm to 28 × 4,91 × 0,0128 = 1,76 m³ samych krokwi.

Tabela pochodzi z opisu kalkulatora KalkulatorXXL (dane z 02.11.2026) i zgadza się ze wzorem użytym w naszym kalkulatorze. Pokazuje, że przy tym samym domu kąt 45° zamiast 30° wydłuża krokwie o ponad metr, a to oznacza więcej drewna i więcej pokrycia.

Kalkulator krokwi: przekrój, rozstaw, łaty i kontrłaty

Przekroje i rozstawy podajemy wyłącznie jako typowe wartości z poradników branżowych, nie jako dobór do konkretnego dachu. Według poradnika kb.pl najczęściej spotyka się krokwie 7 x 14 i 8 x 16 cm (zestaw dla dachów dwuspadowych to 5 x 10, 6 x 12, 7 x 14, 8 x 16 i 9 x 18 cm), a standardowy rozstaw wynosi od 80 do 120 cm. Ten sam poradnik opisuje najprostszą więźbę krokwiowo-belkową dla dachów o szerokości do 6 m i krokwi do 5 m długości. Dłuższe krokwie wymagają zwykle jętek lub płatwi, których kalkulator nie liczy, i dlatego pokazuje wtedy ostrzeżenie.

Wysokość przekroju zależy od obciążenia śniegiem i wiatrem, gatunku i klasy drewna, rozstawu oraz rozpiętości. Przy większych rozpiętościach przekroje rosną, więc nie ma jednej wartości dla wszystkich domów. Przekrój wpisany w kalkulator to dane do szacunku ilości, a nie wynik doboru.

Łaty układa się prostopadle do krokwi, kontrłaty wzdłuż krokwi. Według Muratordom elementy rusztu mają zwykle 4 x 6 cm, a kontrłaty prowadzi się w rozstawie krokwi. Rozstaw łat zależy od pokrycia: około 35 cm pod dachówkę zakładkową i blachodachówkę, 30 cm dla karpiówki w koronkę i 15 cm dla karpiówki w łuskę. Producent konkretnego modelu podaje własną wartość z tolerancją, więc przed zamówieniem sprawdź kartę pokrycia.

W przykładzie z domyślnych danych (łaty co 35 cm, 16 rzędów na połaci) kalkulator podaje 352 mb łat i 151 mb kontrłat. Razem z krokwiami to 2,97 m³ drewna z zapasem 10%, około 1,4 tony i około 6300 zł netto (około 7800 zł brutto) przy cenach z cennika.

Błędy przy liczeniu drewna i ile zamówić z zapasem

• Pomijanie okapu. Krokiew liczona od ściany do kalenicy jest za krótka o wysunięcie poza ścianę podzielone przez cosinus kąta.
• Mylenie metrów przestrzennych z sześciennymi. Ceny belek i krokwi podaje się za m³ litego drewna, stosy liczy się w mp.
• Zamawianie w kubikach zamiast w długościach. Tartak tnie elementy na zamówione długości, a odpady wynikają z podziału, więc podaj listę przekrojów i długości.
• Porównywanie cen netto z brutto. Cennik tartaków często podaje netto, a oferta dla osoby prywatnej brutto.
• Ignorowanie wilgotności przy transporcie. Według wzoru kalkulatora świerk przy 50% wilgotności waży o 34% więcej niż przy 12%, co ma znaczenie przy dźwigu i przyczepie.

Zapas zależy od dachu. Według poradnika cenauslug.pl proste dachy dwuspadowe wymagają około 7 do 10% zapasu, dachy wielospadowe i kopertowe od 12 do 15%. Kalkulator ma pole zapasu od 0 do 15%, domyślnie 10% przy krokwiach. Rodzaj pokrycia wpływa nie tylko na rozstaw łat, ale i na ciężar, który więźba ma przenieść.

Ostatnia uwaga: więźbę projektuje konstruktor. Kalkulator pomaga oszacować budżet i porównać oferty, ale nie sprawdza nośności, połączeń ani obciążeń śniegiem i wiatrem. Zamówienie składaj na podstawie zestawienia drewna z projektu.

Najczęściej zadawane pytania